Duyusal yük
Gürültü, dokunma ya da yoğun çevresel uyaranlara verilen belirgin tepkiler.
05 · Davranış rehberi
Davranışı susturmak değil, ne anlattığını anlamak.
Çocukların davranışları; duyusal yük, motor beceriler, çevresel talepler ve duygusal düzenleme ile birlikte okunmalıdır. Tek bir davranıştan sonuç çıkarmak yerine örüntüye bakılır.
Davranış pusulasıGözlem → anlam → destek
MERKEZÇocuğun ihtiyacı
01Duyusal
02Motor
03Duygusal
04Çevresel
Belirti değil, sinyal
Görünen davranışın altında farklı ihtiyaçlar olabilir.
Duyusal, motor ve sosyal-duygusal alanlar birbirinden bağımsız değildir; günlük yaşamda aynı davranışın farklı nedenleri olabilir.
Hareket & koordinasyon
Denge, motor planlama ve günlük hareketlerde zorlanma.
Sosyal & duygusal
Etkileşim, iletişim ve duygusal denge sırasında ortaya çıkan güçlükler.
Bağlamı okumak
“Ne yaptı?” sorusu tek başına yetmez.
Davranışın öncesi, gerçekleştiği an ve sonrasında olanlar birlikte değerlendirildiğinde daha anlamlı bir tablo oluşur.
01Öncesi
Davranıştan hemen önce ortamda ne değişti?
02An
Çocuk o anda bedensel ve duygusal olarak ne yaşıyor olabilir?
03Sonrası
Davranıştan sonra ne oluyor, ne kolaylaşıyor veya zorlaşıyor?
04Örüntü
Aynı durum evde, okulda ve farklı zamanlarda tekrar ediyor mu?
Günlük yaşamla bağlantı
Denge, koordinasyon ve katılım aynı hikâyenin parçalarıdır.
Yemek yeme, giyinme, oyun ve okul görevlerinde yaşanan güçlükler davranışa yansıyabilir. Bu nedenle destek, yalnızca davranışa değil günlük yaşamdaki işlevselliğe de bakar.
Duyusal denge
Çevresel uyaranların çocuğun düzenlenme düzeyi üzerindeki etkisi değerlendirilir.
Motor planlama
Denge, koordinasyon ve hareket planlama güçlüklerinin günlük davranışlara etkisi ele alınır.
Aile desteği
Ev rutinlerinde uygulanabilir, takip edilebilir ve sürdürülebilir stratejiler oluşturulur.
Destek yaklaşımı
Hedef kontrol etmek değil, katılımı kolaylaştırmaktır.
Çocuğun ihtiyaçları, ortamı ve günlük yaşam hedefleri birlikte düşünülerek yapılandırılmış bir destek planı oluşturulur.
01
Duyusal ihtiyaçların değerlendirilmesi
02
Uygun etkinlik ve çevre düzenlemelerinin planlanması
03
Ev ve okul için uygulanabilir stratejilerin oluşturulması
04
Gelişimin ve günlük yaşama katılımın izlenmesi
Klinik sınır
Tek bir davranış, tek başına tanı veya müdahale gerekçesi değildir. Değerlendirme; gelişim, çevre, günlük yaşam ve diğer olası etkenlerle birlikte yapılır.
Bir sonraki adım
Davranışın arkasındaki örüntüyü birlikte okuyalım.
Ev, okul ve günlük rutinlerde ne zaman zorlanma yaşandığını birlikte anlamlandırabiliriz.
İletişime geç